6 Loại Cây Thuốc Nam Chữa Cảm Mạo Theo Kinh Nghiệm Dân Gian

Cảm mạo là căn bệnh thường gặp mỗi khi thời tiết thay đổi đột ngột, giao mùa hay khi cơ thể bị nhiễm lạnh. Thay vì vội vã tìm đến các loại thuốc kháng sinh hay thuốc tây y, nhiều người chọn tìm về các bài thuốc Nam truyền thống. Với nguồn dược liệu vườn nhà dễ kiếm, các loại cây thuốc Nam vừa an toàn, lành tính vừa có khả năng tán hàn, giải cảm và làm ấm cơ thể nhanh chóng. Cùng saolabotanical điểm qua 6 loại cây thuốc nam chữa cảm mạo theo kinh nghiệm dân gian qua bài viết dưới đây.

Cảm Mạo Là Gì?

Theo Y học cổ truyền, cảm mạo (hay còn gọi là cảm lạnh) là tình trạng bệnh lý phát sinh khi sức đề kháng (vệ khí) của cơ thể bị suy giảm, tạo điều kiện cho các ngoại tà như Phong (gió), Hàn (lạnh) hoặc Thấp (ẩm bẩn) xâm nhập qua đường da lông và phế quản.
Đông y chia cảm mạo thành hai dạng chính:

• Cảm mạo phong hàn: Do nhiễm lạnh, gió lạnh. Thường gặp vào mùa đông hoặc khi gặp mưa. Bệnh nhân có biểu hiện sợ lạnh, không ra mồ hôi, nước mũi trong.
• Cảm mạo phong nhiệt: Do nhiễm gió độc, nắng nóng. Thường gặp vào mùa hè. Bệnh nhân có biểu hiện sốt, nóng, họng đau rát, nước mũi đặc đục.

Những Triệu Chứng Cảm Mạo Thường Gặp

Khi nhiễm cảm mạo, cơ thể sẽ lập tức phát ra các tín hiệu cảnh báo sau:

• Hắt hơi, nghẹt mũi, chảy nước mũi: Niêm mạc mũi bị kích ứng, ban đầu chảy nước mũi trong, sau có thể chuyển sang đặc.
• Đau đầu, ê ẩm mình mẩy: Cảm giác đau nhức vùng trán, cổ vai gáy và mỏi cơ bắp toàn thân do khí huyết bị ứ trệ.
• Sợ lạnh, ớn lạnh dọc sống lưng: Dù thời tiết không quá lạnh nhưng người bệnh luôn có cảm giác rét rung, muốn đắp chăn.
• Ho, đau rát họng: Ngứa cổ, ho hắng hoặc ho có đờm trong.
• Mệt mỏi, chán ăn: Cơ thể uể uải, miệng đắng, bụng trướng nhẹ.

6 Loại Cây Thuốc Nam Chữa Cảm Mạo Theo Kinh Nghiệm Dân Gian

Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam, nhiều loại cây thuốc Nam được sử dụng để chăm sóc cơ thể khi xuất hiện các triệu chứng cảm mạo. Những loại thảo dược này thường có mùi thơm đặc trưng, được dùng trong món ăn, thức uống hoặc các phương pháp chăm sóc truyền thống.

1. Tía Tô

Tía tô là loại rau gia vị cực kỳ quen thuộc nhưng lại sở hữu dược tính giải cảm hàng đầu trong Nam y.
Tía Tô có vị cay, tính ấm, chứa hàm lượng tinh dầu dồi dào giúp làm ấm đường hô hấp, vã mồ hôi và xua tan hàn khí, hỗ trợ chăm sóc cơ thể khi xuất hiện các triệu chứng cảm mạo.
Cách dùng:

• Cháo tía tô: Lá Tía Tô tươi được rửa sạch, thái nhỏ và thêm vào cháo nóng ngay trước khi ăn. Ăn khi còn nóng rồi đắp chăn kín cho vã mồ hôi nhẹ.
• Nước sắc tía tô: Lấy 15 – 20g lá tía tô tươi rửa sạch, đun sôi với 500ml nước trong 5 phút. Uống ấm giúp giảm ho và thông mũi.

2. Gừng

Gừng tươi là vị thuốc không thể thiếu trong các bài thuốc ôn trung giải cảm.
Với dược tính ấm, vị cay nồng, chứa hoạt chất Gingerol giúp kích thích lưu thông máu, giảm đau đầu, làm ấm cơ thể và hỗ trợ tiêu hóa.
Cách dùng:

• Trà gừng mật ong: Giã nát 10g gừng tươi, hãm với 200ml nước sôi trong 10 phút. Pha thêm 1 thìa mật ong nguyên chất, uống ngụm nhỏ khi còn ấm.

3. Kinh Giới

Kinh Giới là loại rau gia vị vô cùng quen thuộc trong bữa ăn hàng ngày, đồng thời là vị thuốc Nam giải cảm cực kỳ hiệu quả trong dân gian.
Với dược tính cay ấm, thơm nồng, chứa hàm lượng tinh dầu dồi dào (với các hoạt chất chính như Menthol, Menthone, Limonene) giúp hạ sốt, làm vã mồ hôi, thông phế quản và chống dị ứng.
Tác dụng: Giải cảm mạo, trừ phong ngứa, làm dịu các cơn ho, đau đầu, nghẹt mũi và hỗ trợ phát chẩn (mọc rôm sẩy, mẩn ngứa) khi bị nhiễm lạnh.
Cách dùng:

• Nước sắc Kinh Giới: Lấy 12 – 20g lá và cạu Kinh Giới tươi (hoặc 6 – 12g khô), đun sôi với 400ml nước trong 5 phút, uống ấm khi bị cảm sốt, đau đầu.
• Cháo Kinh Giới: Dùng lá Kinh Giới kết hợp tía tô và hành hoa thái nhỏ cho vào cháo nóng, ăn khi còn ấm rồi đắp chăn cho ra mồ hôi nhẹ.

4. Bạc hà

Bạc hà được biết đến với hương thơm sảng khoái, ngoài việc làm gia tăng hương vị cho các món ăn, nó còn có thể được dùng như một vị thuốc.
Bạc hà có vị cay, mát, không độc, quy vào kinh phế và can, có tác dụng trừ phong nhiệt, làm ra mồ hôi, dùng chữa cảm sốt, cảm cúm, làm giảm đau đầu, giảm ngạt mũi.
Cách dùng:

• Nước sắc Bạc Hà: Lấy 10 – 15g lá Bạc Hà tươi rửa sạch, hãm với 200ml nước sôi trong 5 – 10 phút. Uống ấm khi bị cảm sốt, đau họng.
• Xông mũi họng: Cho một nắm lá Bạc Hà tươi đập giập hoặc nhỏ 3 – 5 giọt tinh dầu bạc hà vào bát nước sôi, trùm khăn xông trực tiếp vùng mặt từ 3 – 5 phút để làm thông thoáng đường thở.

5. Hương Nhu

Hương Nhu là loại cây thân thảo hoặc dạng bụi nhỏ được trồng phổ biến khắp các vùng quê, có lá và thân chứa các hợp chất thơm dễ bay hơi, tạo nên mùi hương đặc trưng.
Với tính ấm, vị cay, thơm nồng đặc trưng và chứa hàm lượng tinh dầu dồi dào. Hương Nhu trứ danh với khả năng chữa cảm mạo cực kỳ hiệu quả.
Cách dùng:

• Nước sắc Hương Nhu: Lấy 10 – 15g Hương Nhu tươi (cả thân, lá, hoa) rửa sạch, đun sôi với 400ml nước trong 5 – 7 phút, uống ấm để xua tan hàn khí và làm ấm bụng.
• Nồi nước xông: Cho 1 nắm Hương Nhu đun cùng lá tía tô, sả, lá bưởi để xông toàn thân, giúp vã mồ hôi giải cảm và xoa dịu đau nhức cơ thể.

6. Diếp Cá

Diếp Cá là loại rau gia vị kiêm cây thuốc Nam rất phổ biến trong dân gian, trứ danh với đặc tính kháng khuẩn tự nhiên mạnh mẽ và khả năng hạ sốt an toàn.
Diếp Cá có tính mát (hơi lạnh), vị chua, cay nhẹ, mùi tanh đặc trưng, dồi dào tinh dầu chứa Decanoyl acetaldehyde (hoạt chất kháng sinh tự nhiên) cùng các hợp chất Flavonoid và Vitamin C.
Tác dụng: Thanh nhiệt giải độc, hạ sốt, kháng khuẩn, tiêu viêm.
Cách dùng:

• Nước Diếp Cá: Lấy 30 – 50g lá Diếp Cá tươi rửa sạch bằng nước muối loãng, giã nát hoặc xay nhuyễn cùng 100ml nước ấm, chắt lấy nước cốt uống trực tiếp.

Kết Luận

Tận dụng các loại thảo dược quen thuộc trong vườn nhà là một cách chăm sóc sức khỏe tự nhiên khi thời tiết giao mùa. Những cây thuốc Nam như Tía Tô, Gừng, Kinh Giới, Bạc Hà, Hương Nhu và Diếp Cá từ lâu đã được sử dụng trong dân gian để hỗ trợ làm dịu các triệu chứng cảm mạo, giúp cơ thể dễ chịu hơn.
Tuy nhiên, nếu xuất hiện sốt cao trên 39°C, khó thở hoặc các triệu chứng kéo dài, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.